Wir verwenden Cookies, um bestimmte Funktionen unserer Website zu ermöglichen und Zugriffe auf unsere Website zu analysieren. Wenn Sie auf unserer Website weitersurfen, stimmen Sie der Nutzung von Cookies zu. Mehr Informationen hierzu finden Sie in unserer Datenschutzerklärung.

Ok

 

20.01.2011

Baby's houden van violet, rood, oranje en blauw

Het kleurenzien moet zich bij baby's nog ontwikkelen – en met die ontwikkeling veranderen ook de favoriete kleuren

Net als vele andere vaardigheden wordt het kleurenzien pas in de eerste levensmaanden ontwikkeld.

Bij de inrichting van de kinderkamer gaat de voorkeur van veel ouders uit naar lichte pastelkleuren: roze of lichtblauw voor de wieg, poederachtig geel voor de gordijnen, lichtbeige voor de vloerbedekking en lichtgroen voor de babycommode zijn vaak gekozen kleuren. Uit recent onderzoek blijkt echter dat de kleintjes zelf volkomen andere kleuren zouden kiezen: veel knalrood en felpaars, maar slechts weinig blauw en in geen geval bruin. In tegenstelling tot rood kunnen kleine kinderen blauw namelijk niet goed waarnemen – en van bruin houden ze gewoon niet.

Tekst: Direct na de geboorte is de wereld van de baby weliswaar niet alleen zwart-wit, maar ook nog niet echt kleurrijk. Canadese wetenschappers hebben ontdekt dat pasgeboren kinderen rood het beste kunnen waarnemen: in een door hen uitgevoerde studie werd een rode vlek die tegen een grijze achtergrond heen en weer bewoog, door vrijwel alle geteste zuigelingen met de ogen gevolgd. Groene punten trokken daarentegen slechts de aandacht van iets meer dan een derde van de kleintjes, terwijl gele vlekken door ongeveer een kwart werd opgemerkt.

Met blauw hebben baby's de grootste problemen. Dit komt doordat de zogenaamde S-kegeltjes, die ervoor zorgen dat we licht met een korte golflengte kunnen zien, zich als laatste van de drie typen kegeltjes ontwikkelen. Dat bleek ook uit de Canadese studie, waarbij maar ruim 10% van de pasgeborenen een blauwe punt kon waarnemen.

In de loop van de eerste levensmaanden gaan kinderen kleuren steeds beter zien. Op de leeftijd van drie maanden hebben alle drie de typen kegeltjes in het netvlies van het kind hun taak opgevat en kunnen de kleintjes al bijna net zoveel kleuren onderscheiden als volwassenen. En net als volwassenen zien ook kleine kinderen al in dat kleuren als blauw, geel, rood en zelfs mengkleuren zoals roze en bruin tot verschillende kleurcategorieën behoren.

Alleen de sensitiviteit vormt nog enigszins een probleem: omdat de zogenaamde prikkeldrempel van het kinderoog hoger ligt dan die bij volwassenen, moeten kleuren stralender en contrastrijker zijn om door kinderen gezien te kunnen worden. Pas als het kind een teenager is geworden, kan het zachte kleuren even goed onderscheiden als een volwassene.

Maar ondanks het beperkte kleurenzien is ook voor de allerkleinsten de ene kleur de andere niet. Al op de leeftijd van vier maanden hebben kinderen duidelijk lievelingskleuren, zo heeft de Britse psychologe Anna Franklin ontdekt. In haar 'Baby Lab' aan de universiteit van Surrey heeft deze wetenschapster inmiddels de voorkeuren voor bepaalde kleuren van honderden kleine kinderen onderzocht. Omdat de kleine proefpersoontjes nog niet kunnen praten, neemt de psychologe daarbij haar toevlucht tot een truc: ze laat de kinderen op een monitor telkens twee kleuren tegelijk zien en filmt daarbij de gezichten van de kleintjes. Op de opnamen is dan later duidelijk waarneembaar welke kleur van elk paar het eerst de aandacht van de kinderen trekt en naar welke kleur ze het langst kijken.

Ook al is de studie nog niet afgerond en zijn de definitieve uitkomsten nog niet beschikbaar, toch zijn er al duidelijke kleurvoorkeuren en -antipathieën uitgekristalliseerd, berichten de wetenschapsters: baby's houden van violet, rood, oranje en blauw. Minder enthousiast zijn ze over geel en groen en tegen bruin hebben ze een uitgesproken antipathie.

Het uitvinden van welke kleuren kleine kinderen houden en van welke niet, is overigens meer dan tijdverdrijf voor de onderzoekers: alleen wanneer we weten wat baby's zien en hoe ze bepaalde prikkels ervaren, kunnen we begrijpen hoe de interactie met hun omgeving verloopt. Bovendien hopen de wetenschappers dat hun studies nieuwe inzichten opleveren over de ontwikkeling van de hersenen, zodat ziekten en waarnemingsstoornissen later beter kunnen worden behandeld. En natuurlijk willen ook speelgoedfabrikanten graag weten wat de lievelingskleuren van kleine kinderen zijn. Het is tenslotte waarschijnlijk dat ze aan speelgoed in hun lievelingskleuren de voorkeur geven boven ander speelgoed.

Homepage van het Baby Lab: http://www.surrey.ac.uk/babylab/